Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Garanti Sistemleri, Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Sertifikasyon Sistemleri (KOS), kriterleri topluluk \u00fcyeleri taraf\u0131ndan belirlenen, daha \u00e7ok yerele odaklanan bir kalite garanti sistemidir.<\/p>\n\n\n\n
KOS\u2019da \u00fcreticiler, taraflar\u0131n aktif kat\u0131l\u0131m\u0131yla belirlenen kriter ve y\u00f6ntemle se\u00e7ilir ve topluluk \u00fcyeleri taraf\u0131ndan sertifikaland\u0131r\u0131l\u0131r. Bu sistem, g\u00fcven, sosyal a\u011flar ve bilgi \/ deneyim takas\u0131 esas\u0131na dayan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sistemlerine alternatif olarak, \u00f6zellikle yerel pazarlar ve k\u0131sa tedarik zincirleri i\u00e7in \u00e7ok uygundur. Bu sistemler \u00fcreticiler, t\u00fcketiciler ve di\u011fer taraflar\u0131n s\u00fcrece do\u011frudan kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n\n\n\n
Bu s\u00fcre\u00e7 a\u015fa\u011f\u0131daki bile\u015fenlerden olu\u015fur:<\/p>\n\n\n\n
– \u00dcr\u00fcnlerin standartlar\u0131n\u0131n tan\u0131mlanmas\u0131 ve se\u00e7imi
\n– De\u011ferlendirme s\u00fcre\u00e7lerinin ve y\u00f6ntemlerinin geli\u015ftirilip uygulanmas\u0131
\n– \u00c7ift\u00e7ilerin ekolojik sertifikas\u0131 olmasa da, ekolojik standartlara uygun \u00fcretim yapan \u00fcreticiler olarak tan\u0131mlanabilmesi i\u00e7in verilerin g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi ve karar s\u00fcre\u00e7leri<\/p>\n\n\n\n
KOS hakk\u0131nda daha fazla bilgi edinmek i\u00e7in Uluslararas\u0131 Organik Tar\u0131m Hareketleri Konfederasyonu IFOAM\u2019\u0131n ilgili sayfas\u0131n\u0131 inceleyebilirsiniz:\u00a0 Yaz\u0131:<\/strong> Ahmet Berkay Atik<\/p>\n\n\n\n Bir varm\u0131\u015f, bir yokmu\u015f… Temiz g\u0131da aray\u0131\u015f\u0131ndakilerin art\u0131k a\u015fina oldu\u011fu “g\u0131da toplulu\u011fu” kavram\u0131n\u0131n hen\u00fcz dillerde olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnlerde, g\u00fczeller g\u00fczeli \u00c7anakkale’nin ger\u00e7ek g\u0131da ve muhabbetle beslenen bir toplulu\u011fu varm\u0131\u015f. Do\u011frular\u0131 \u00f6rnek, yanl\u0131\u015flar\u0131 ders olsun diyerek hik\u00e2yesini anlatal\u0131m istedik.<\/em><\/p>\n\n\n\n Hik\u00e2ye Kazda\u011flar\u0131’nda ba\u015fl\u0131yor. Bin p\u0131narl\u0131 bu da\u011flar\u0131n bereketli topraklar\u0131nda tar\u0131mla ge\u00e7inen k\u0131rsal n\u00fcfusun, vah\u015fi madencilik tehdidiyle d\u00f6nem d\u00f6nem kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmas\u0131 sanki bu co\u011frafyan\u0131n kaderi. Yine bir alt\u0131n madeni projesinin g\u00fcndemde oldu\u011fu 2012 y\u0131l\u0131nda \u00e7ift\u00e7i Mustafa Alper \u00dclgen ve Bu\u011fday Derne\u011fi’nden G\u00fcne\u015fin Aydemir, \u00c7anakkale kentlisinin Kazda\u011flar\u0131 k\u0131rsal\u0131nda olan bitenden haberdar olmas\u0131 i\u00e7in sohbet bulu\u015fmalar\u0131na ba\u015fl\u0131yor. Bu sohbetlerde, bir yandan Kazda\u011flar\u0131’n\u0131n topra\u011f\u0131n\u0131n, havas\u0131n\u0131n, suyunun neden ve nas\u0131l tehlikede oldu\u011fu konu\u015fuluyor; bir yandan da bu topraklarda yeti\u015fen \u00fcr\u00fcnlerin sofraya uzanan yolculu\u011fu anlat\u0131l\u0131yor. Tamamen g\u00f6n\u00fcll\u00fc \u00e7abalarla d\u00fczenlenen bu bulu\u015fmalara kat\u0131lanlar k\u0131sa s\u00fcre sonra \u00c7anakkale kentlisiyle k\u00f6yl\u00fcs\u00fc aras\u0131nda k\u00f6pr\u00fc olacak “ger\u00e7ek g\u0131da” odakl\u0131 bir olu\u015fumun ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oldu\u011funu benimsiyorlar. \u0130\u015fte t\u00fcketici ve \u00fcreticilerin yan yana gelerek \u00f6\u011frenen bir topluluk olmaya niyet etti\u011fi \u00c7anakkale Ekolojik Ya\u015fam \u0130nisiyatifi, k\u0131saca \u00c7AYEK’in tohumlar\u0131 b\u00f6yle at\u0131l\u0131yor…<\/p>\n\n\n\n \u0130ki haftada bir yap\u0131lan bulu\u015fmalara her seferinde yeni y\u00fczler eklenirken, bulu\u015fmalara kat\u0131l\u0131p yeti\u015ftirdi\u011fi \u00fcr\u00fcnlerin hik\u00e2yesini anlatan \u00fcreticiler de \u00e7o\u011fal\u0131yor. Kat\u0131l\u0131mc\u0131 bir \u015fekilde ilkelerini ve ama\u00e7lar\u0131n\u0131 belirleyen \u00c7AYEK bir s\u00fcre kendi ya\u011f\u0131yla kavruluyor. Alternatif g\u0131da da\u011f\u0131t\u0131m a\u011flar\u0131 konusunda T\u00fcrkiye’deki teorik ve pratik eksikli\u011fi, dopdolu bir projeyle gidermek isteyen Bu\u011fday Derne\u011fi, “Do\u011fal ve Yerel \u00dcr\u00fcne Arac\u0131s\u0131z ve G\u00fcvenli Ula\u015f\u0131m” ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi projeye UNDP GEF SGP deste\u011fi al\u0131yor ve \u00c7AYEK’i bir pilot uygulama olarak projeye dahil ediyor.<\/p>\n\n\n\n \u0130\u015fte bu geli\u015fmeyle beraber \u00c7AYEK vitesi y\u00fckseltiyor: Kad\u0131nlar i\u00e7in ekolojik ya\u015fam e\u011fitimi, \u00fcreticilerin ilkelere uyumlu olup olmad\u0131\u011f\u0131na dair soru i\u015faretlerini giderebilmek i\u00e7in kilometrelerce yol kat ederek yap\u0131lan \u00fcretici ziyaretleri, bu ziyaretlerde ihtiya\u00e7 duyulan teknik donan\u0131m\u0131 t\u00fcreticilere kazand\u0131rmak i\u00e7in \u00fcretici kontrol e\u011fitimi, gruptaki \u00fcr\u00fcnlerin tan\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131, \u00fcretici ziyaret raporlar\u0131n\u0131n payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 web sitesi gibi bir\u00e7ok i\u015f proje fonuyla destekleniyor. Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra paneller, geziler, \u00e7ocuk ve takas etkinlikleri, \u015fenliklerde tan\u0131t\u0131m ve sat\u0131\u015f stantlar\u0131yla \u00c7AYEK k\u0131sa s\u00fcrede 22 do\u011fa dostu \u00fcretici ve giderek artan bilin\u00e7li t\u00fcketici veya “t\u00fcreticileri” ile \u00c7anakkale ve T\u00fcrkiye’de tan\u0131nmaya ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 t\u00fczel ki\u015fili\u011fi olmaks\u0131z\u0131n, bir g\u00f6n\u00fcll\u00fc hareketi olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Bu\u011fday Derne\u011fi’nin teorik ve finansal deste\u011fiyle, \u00fcretici denetimlerinin t\u00fcreticiler taraf\u0131ndan yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, gayriresmi de olsa \u00fcreticilerin sertifikaland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, organik tar\u0131m sertifikasyon sistemine alternatif, arac\u0131s\u0131z eri\u015fim ilkesi \u00fczerine in\u015fa edilen bir Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sistemi denemesine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor bir sohbet grubu olarak do\u011fan \u00c7AYEK. Hatta \u00c7anakkale Belediyesi’nin deste\u011fiyle Aynal\u0131 \u00c7ar\u015f\u0131’da bir te\u015fhir d\u00fckkan\u0131na bile sahip oluyor. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 g\u0131da pe\u015findeki bilin\u00e7li t\u00fcketicilerin \u00fcreticiyle hi\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131 kadar yak\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131, muhabbetin eksik olmad\u0131\u011f\u0131, arkas\u0131na STK ve belediye deste\u011fini de alm\u0131\u015f bir olu\u015fum. Bir g\u0131da toplulu\u011fu ba\u015fka ne ister?<\/p>\n\n\n\n Hik\u00e2yeyi buraya kadar okuyanlar kendi g\u0131da topluluklar\u0131nda uygulayabilecekleri iyi \u00f6rneklere dair ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 alm\u0131\u015flard\u0131r. Ama “\u00c7AYEK bug\u00fcn neden devam etmiyor” sorusunun cevab\u0131 hik\u00e2yenin bundan sonraki k\u0131sm\u0131nda sakl\u0131. Hem \u00c7AYEK g\u00f6n\u00fcll\u00fclerinin, hem Bu\u011fday Derne\u011fi’nin, hem de benzer konularda \u00e7aba g\u00f6steren herkesin ders \u00e7\u0131karabilece\u011fi hatalar\u0131 anlatal\u0131m biraz da.<\/p>\n\n\n\n \u00c7AYEK’in belki de en b\u00fcy\u00fck zaaf\u0131, g\u00f6n\u00fcll\u00fcleri aras\u0131nda net bir sorumluluk payla\u015f\u0131m\u0131 olmamas\u0131yd\u0131. \u00d6yle ki, hemen hemen her \u015feyi \u00e7ekip \u00e7eviren, eme\u011fini, vaktini bu i\u015fe adam\u0131\u015f, aktif bir iki g\u00f6n\u00fcll\u00fcn\u00fcn omzuna y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 y\u00fck\u00fcn \u00e7o\u011fu. Onlar da kendi hayatlar\u0131ndaki geli\u015fmeler do\u011frultusunda muhtelif sebeplerle topluluktan uzakla\u015fmak zorunda kal\u0131nca adeta sulanmayan bir \u00e7i\u00e7ek gibi kurumaya ba\u015flad\u0131 \u00c7AYEK. Bir iki ki\u015finin yo\u011fun \u00e7abas\u0131na dayanmak yerine adil bir sorumluluk da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 yaparak y\u00fck\u00fc payla\u015fmak kesinlikle daha s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir yakla\u015f\u0131m olurdu.<\/p>\n\n\n\n “Do\u011fal ve Yerel \u00dcr\u00fcne Arac\u0131s\u0131z ve G\u00fcvenli Ula\u015f\u0131m Projesi” tamamlan\u0131nca Bu\u011fday Derne\u011fi’nin \u00c7AYEK’e y\u00f6nelik teorik, pratik ve maddi deste\u011fi de son buldu. Yakla\u015f\u0131k iki y\u0131l boyunca \u00c7AYEK’in her toplant\u0131s\u0131na kat\u0131l\u0131m g\u00f6steren, sorunlara \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcreten, dan\u0131\u015fmanl\u0131k veren, tan\u0131t\u0131m malzemelerinden \u00fcretici ziyaretlerinin ula\u015f\u0131m masraflar\u0131na kadar maddi y\u00fck\u00fcn \u00e7o\u011funu kar\u015f\u0131layan Bu\u011fday denklemden \u00e7\u0131k\u0131nca dengeler sars\u0131ld\u0131. Oysa \u00c7AYEK’in proje sonras\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fini Bu\u011fday deste\u011fi olmadan nas\u0131l sa\u011flayaca\u011f\u0131 \u00f6nceden planlanm\u0131\u015f olsayd\u0131 durum farkl\u0131 olabilirdi.<\/p>\n\n\n\n Kent merkezindeki \u00fcretici-t\u00fcketici bulu\u015fmalar\u0131nda muhabbetin bol ama al\u0131\u015fveri\u015fin d\u00fc\u015f\u00fck kalmas\u0131, halihaz\u0131rda organik sertifikas\u0131 bulunan \u00fcreticilerin \u00c7AYEK’in temelini olu\u015fturan Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sistemi’ni tam olarak benimseyememesi ve ticari a\u00e7\u0131dan daha b\u00fcy\u00fck beklentiler i\u00e7inde olmas\u0131 grupta baz\u0131 ayr\u0131\u015fmalar getirdi. Hayaller ortak san\u0131l\u0131yordu ama de\u011filmi\u015f; demek ki sanmak, varsaymak yerine ba\u015ftan olabildi\u011fince a\u00e7\u0131k konu\u015fmak laz\u0131m.<\/p>\n\n\n\n \u00c7AYEK yava\u015f yava\u015f \u00f6mr\u00fcn\u00fc tamamlarken hi\u00e7 hesapta olmayan ba\u015fka olu\u015fumlara vesile oldu. Organik tar\u0131m sertifikasyonunu tercih eden ve gruptan ayr\u0131lan organik sertifikal\u0131 \u00fcreticiler bir dernek kurdular. \u00c7AYEK devam ederken ba\u015flayan Masal Bulu\u015fmalar\u0131’na g\u00f6n\u00fcl verenlerse \u00c7anakkale’nin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015ft\u0131, “tohum ekilmezse, masal anlat\u0131lmazsa \u00f6l\u00fcr” diyerek masallar\u0131 ya\u015fatmaya devam ediyorlar. Peki o g\u00fcnlerde ger\u00e7ek g\u0131day\u0131 arayan di\u011fer \u00c7anakkaleliler ne yap\u0131yor? Bir k\u0131sm\u0131 Whatsapp\u2019ta bulu\u015fan \u00fcretici-t\u00fcketici gruplar\u0131yla, bir k\u0131sm\u0131 da b\u00f6lgede \u00e7o\u011falan t\u00fcrl\u00fc alternatiflerle yerel, do\u011fa dostu \u00fcr\u00fcnlere ula\u015fabiliyorlar.<\/p>\n\n\n\n “Do\u011fal ve Yerel \u00dcr\u00fcne Arac\u0131s\u0131z ve G\u00fcvenli Ula\u015f\u0131m Projesi” kapsam\u0131nda hayata ge\u00e7en www.gidatopluluklari.org sitesinin T\u00fcrkiye’deki topluluklar\u0131 listeleyen sayfas\u0131 bir zamanlar k\u0131sac\u0131kken bug\u00fcn geldi\u011fimiz noktada yeni t\u00fcreyen g\u0131da topluluklar\u0131n\u0131 takip etmekte zorlan\u0131yoruz. Bu \u00e7ok sevindirici. Umar\u0131z bu hareket b\u00fcy\u00fcmeye devam eder, \u00c7AYEK’in derslerle dolu hikayesi de bu topluluklar\u0131n g\u00fcc\u00fcne g\u00fc\u00e7 katar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Garanti Sistemleri, Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Sertifikasyon Sistemleri (KOS), kriterleri topluluk \u00fcyeleri taraf\u0131ndan belirlenen, daha \u00e7ok yereleDevam\u0131<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-33","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/33","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=33"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/33\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":725,"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/33\/revisions\/725"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gidatopluluklari.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=33"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
https:\/\/www.ifoam.bio\/our-work\/how\/standards-certification\/participatory-guarantee-systems<\/a><\/p>\n\n\n\n
\u00c7AYEK: \u00d6rnekler Olu\u015fturmak ve Dersler \u00c7\u0131karmak\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n